Entre- of Intra?

Een groeiend bedrijf als het onze is voortdurend bezig om z'n verkoopmateriaal zoals brochures, advertentie teksten en presentaties aan te passen aan de nieuwe omstandigheden. Vooral in het begin van een nieuw bedrijf weet de "jonge ondernemer" niet hoé snel hij bij het reclamebureau kan komen om de spulletjes weer aan te passen aan de laatste getallen zoals omzet en aantallen medewerkers.

Proberen er zo imposant - en dus groot! - mogelijk uit te zien. Het is altijd enig om te zien hoe miniatuur bedrijven net als pauwen hun veren opzetten bij hun presentaties waarbij een van de meest gebruikte trucs is om het "slachtoffer" zand in de ogen te strooien met organisatieschema's, soms zó complex dat het schema van, bij voorbeeld, Philips daarbij vergeleken verbleekt tot simpel fröbel werk van een achtergebleven kleuter.

Natuurlijk hebben ook wij (kort) last gehad van deze megalomanie, maar zo'n 6-7 jaar geleden zijn wij definitief opgehouden de "ingewikkeldheid" van ons organisatieschema als verkoop argument te gebruiken. Het gekke is, dat wij toen ook bijna het kind. met het waswater hadden weggegooid. Ik herinner mij nog heel goed dat één van mijn medestrijders aan de directietafel toen zei "Zeg Eckart, wordt het zo langzamerhand niet ook tijd dat wij ophouden te zeuren over kleine eenheden". Zeker op dat moment een logische gedachte.

Ik ben blij dat wij in de discussie die daarop volgde toch besloten hebben om de argumentatie voor onze organisatie filosofie, toch in publicaties te handhaven. Bij die argumentatie lag toen overigens meer het gewicht op (defensief) uitleggen waarom wij met zo'n relatief kleine club (ca. 200 man) zo veel b.v.'s hadden. Iets wat destijds in de tijd van de eerste sterfhuisconstructies (OOEM) nogal louche overkwam.

Maar nog veel blijer ben ik dat wij toen ook met alle kracht de filosofie zelve hebben gehandhaafd. Eigenlijk nu pas begint het duidelijk te worden hoezeer deze gedachte een schot in de roos was. Hoe BSO toen echt z'n tijd best ver vooruit was met deze structuur. Ik herinner mij nog goed hoe ik járen later voor het eerst het woord intrapreneur tegenkwam. Eerst gaat zo’n neologisme langs je heen tot je het zo vaak tegenkomt dat je toch eens gaat uitzoeken wat er nou eigenlijk mee bedoeld wordt en dan ineens dringt het tot je door: Hé ja, maar dat doen wij al járen. Co-invented here, dus! En dan langzaam dringt zo'n woord 'intrapreneur' steeds verder door in het wereldje van broodschrijvers voor management magazines en congres organisatoren. Deze laatsten lokken dan weer mensen die opgewarmd zijn door de artikelen van de eersten naar seminaria die geheel of gedeeltelijk gewijd zijn aan zo'n "nieuw" concept.

En zo komt het dan dat ik de komende maand drie maal mag optreden met een verhaal over onze celdeling (het verhaal dat overigens praktisch alle BSO-ers al van mij kennen). Het leuke hierbij is dat ik mij deze keer echt verheug, en wel op alle drie de congressen. En, zoals de trouwe lezers van deze rubriek al weten, is dat niet zozeer om de vorstelijke beloning voor deze act (meestal variërend van een kop automatenkoffie tot een paar flessen wijn of een warm woord van dank) als wel omdat ik deze keer bij alle gelegenheden een coreferent heb in wiens schaduw ik graag ga staan en wel zeer afwisselend van aard: Op het lustrumcongres van de Faculteit Bedrijfskunde in Groningen in een forum samen met Freek de Jonge, op het seminar van het Nederlands Studie Centrum in een discussiegroep met Henri Mintzberg (een wereld autoriteit op het gebied van bedrijfsstrategie) en op het congres van het Kluwer studiecentrum "Intrapreneuring" (hoe kan het ook anders) mag ik optreden tussen hotemetoten als Pinchot (eveneens deskundoloog) en Anton Dreesman (die andere Nederlander die al aan Intrapreneuring deed voordat het woord was uitgevonden).

Nou, en dat zijn nu dingen waar ik mij vreselijk over kan verheugen. Dat zo'n idee dat tegen alle boekjes van toen in, gebleken is succesvol te zijn (en dat is natuurlijk het belangrijkste) en zo serieus genomen wordt dat, als je even niet uitkijkt, het straks nog boekenwijsheid dreigt te worden. Misschien wordt het dan tijd om weer eens naar een ander concept om te kijken. Terug naar de oude brochures met de schema's? (Ik denk van niet).

Eckart