Samen sterk

Er wordt wat goedbedoelde onzin afgeleuterd over de "mondiale aanpak" en de problemen die het nieuwe Europa over ons heen zal storten. Het jaartal 1992 lijkt als een soort dreigend en vooral onbekend monster op ons af te komen. En wat doet de homo sapiens als er gevaar dreigt? (hij deed dat overigens ook al voordat hij; sapiens was). Hij zoekt de veilige warmte van zijn soortgenoten. Hij gaat een fusie aan, zoals dat in de bedrijfswereld heet. En aangezien angst een emotie is die je in de macho-zakenwereld met goed fatsoen niet kunt tonen, kondigen wij onze fusie trots aan met een prachtig macro-economisch verhaal, waarbij in het woordgebruik vooral vaak de woorden "zorgvuldig" en "strategisch" dienen voor te komen.

Eerlijk gezegd ontglipt mij bij deze aankondigingen toch vaak de kern van de redenering. Vooral waar het gaat om fusies in eigen land. In de meeste gevallen kan ik dan geen zinnige argumenten bedenken hoe en waarom je nu beter bent voorbereid op de internationale concurrentie als je met je lokale concurrent samengaat. Integendeel, zou ik zelfs zeggen. Immers, praktisch alle fusies brengen met zich mee dat de eerste twee jaar het nieuwe conglomeraat met zichzelf bezig is. De stoelendans rond de voorzitterszetel en andere directieplaatsen. De angsten en gevechten in de lagere regionen over het al dan niet opheffen van plaatsen en afdelingen. En, in ieder geval, ook bij de allersoepelste fusies, de integratie van twee bedrijfsculturen, die gewoon zijn tijd nodig heeft, maar toch afleidt.

En hoe was dat ook weer als er straks tegen een grotere internationale concurrent gevochten moet worden? Was je nou flexibeler en slagvaardiger als je groter was of als je kleiner was? Natuurlijk wil ik met deze paar badinerende woorden niet zeggen dat samen sterk no6it waar is, maar in ieder geval is het nuttig om voor een mogelijke fusie de hand in eigen boezem te steken en eerlijk na te gaan of het gaat om een echt zinvolle zet, om een schrikreactie bij angst of een puur botte megalomanie. In de laatste twee gevallen zou het dreigend gevaar wel eens uit een heel andere hoek kunnen komen dan van buiten.