Smaakmakers

Jan Baan (57), Gedreven door een hogere macht

Is Jan controversieel? Hij was het in ieder geval wel. Die winwar van belangen en riskante financiering van bedrijfjes hebben zijn reputatie in de jaren negentig geen goed gedaan. Inmiddels kent iedereen het verhaal van Baan Company: begonnen in een garage in Barneveld, beurslieveling in 1995, beursschande in 1998 en inmiddels in Britse handen. Dat Jan Baan vroeger een visionair werd genoemd heeft te maken met twee cruciale keuzes: hij besloot zich exclusief te richten op de ontwikkeling van software (geen service) en ten tweede maakte hij sofware voor een markten niet voor een klant. Niet veel concurrenten deden hem dat na. Na een poging in 2000 om Baan terug te kopen, richt de automatiseerder zich met zijn investeringsvehikel Vanenburg nog steeds op hightech, onder meer in India. De gereformeerde ondernemer zegt in interviews gedreven te zijn door een hogere macht. Ambitie, waarschijnlijk.

Anton Dreesman (RIP 2000, 76), Mijnheer Ego

Prof. dr drs. A.C.R. -'mijnheer' -Anton was op zijn zachtst gezegd een opvallende persoonlijkheid. Sinds 1971, toen hij de leiding bij Vendex overnam van zijn oudere broer Willem die plotseling gestorven was, heeft hij het familieconcern in stormachtig tempo uitgebouwd tot een conglomeraat van dienstverleners. "Als je winkels kan runnen, dan kun je ook bedrijven schoonmaken en bungalowparken exploiteren," luidde zijn simpele visie. En dus diversifieerde mijnheer Anton er lustig op los, voortgestuwd door zijn niet te stuiten veroveringsdrang, gecombineerd met een monumentaal ego en een unieke eigen stijl. Toen beoogd opvolger Arie van der Zwan er eind jaren tachtig 1400 mensen uit wilde gooien, zei Dreesmann: 'Over mijn lijk.' Maar in cao-onderhandelingen met de bonden was hij evengoed niet te vermurwen: "Een ondernemer moet nee durven te zeggen. Ik laat de zaak niet in de soep draaien."

Eckart Wintzen (64), Hippie in zaken

Half jaren zeventig startte Eckart Wintzen BSO, dat hij in twintig jaar uitbouwde tot een bedrijf met 6500 medewerkers en kantoren in zo'n 25 landen. En dat allemaal door organische groei. Wintzen had het concept bedacht van celdeling. Bestond een afdeling uit meer dan 50 mensen, dan werd het opgesplitst en begon er een nieuwe cel. Bijkomend voordeel: in slechte tijden kon een cel bezwijken zonder de rest van het bedrijf aan te tasten. In 1996 verkocht de hippie-entreptreneur zijn bedrijf aan Philips, begon aan het schrijven van een boek over ecologisch verantwoord ondernemen en richtte Ex'tent op, een investeringsvehikel voor beginnende bedrijfjes met groene plannen. Ook werd hij importeur van Ben & Jerry's ijs in de Benelux, voordat dat merk werd opgekocht door Unilever. Wintzens echte netwerk ligt overigens in Silicon Valley. Als co-financier van het blad Wired en co-oprichter van het Expression Institute for New Media kent hij the scene daar als zijn broekzak.

Willem van Kooten (61), Joost den Golfer

Wie hem wel eens gesproken heeft, kar bevestigen Willem van Kooten is een opmerkelijke man. De gewezen radiodeejay met onverwoestbaar humeur spreekt op luide toon die geen tegenspraak duidt. En waarom zou je de Grote Van Kooten ook tegenspreken? De geboren ondernemer kent op papier slechts successen, even afgezien van de stembusgang van Leefbaar Nederland, waarvan Van Kooten een van de oprichters is. De echte afrekening, een boek over zijn 'oorlog' met de Nederlandse overheid, moet nog verschijnen. Ondertussen noemt hij zichzelf nog altijd een 'padvinder', maar dan wel eentje die op zijn 61e het ondernemen niet is verleerd. Hij pendelt tegenwoordig op en neer tussen Hilversum en Portugal. In de omroepstad bemoeit hij zich met platenmaatschappij Red Bullet en dichtbij Faro runt hij zijn Castro Marim Golfe and Country Club. Voor de gepensioneerden onder u: er staan nog enkele villa's te koop langs de baan.